Ikona Przemienienia Pańskiego
„Bóg jest Światłością i ci, których
czyni godnymi,
by Go widzieli,
widzą Go jako Światłość.
(św. Symeon)
Przemienienie Pańskie zaliczane jest do cyklu dwunastu
wielkich uroczystości Kościoła Bizantyjskiego. Ikona przedstawia nam Chrystusa,
który ukazał się apostołom „w postaci Boga”, pozwolił im ujrzeć blask
światłości Trójcy Świętej. Góra, miejsce szczególnego spotkania nieba i ziemi
stała się miejscem teofanii.
Chrystus zajmuje się w centrum przedstawionej sceny, zgodnie z przekazem biblijnym odziany jest w
białe szaty. Już poza otaczającą go sferą złożoną z trzech współśrodkowych
okręgów znajdują się dwie postacie reprezentujące Stary i Nowy Testament: Mojżesz
i Eliasz.
Na ikonie przedstawieni zostają również trzej uczniowie:
Piotr, Jakub i Jan, którzy zostali wybrani jako „naoczni świadkowie Jego
Majestatu” (2P, 1,19). Piotr, ukazany po
prawej stronie na klęczkach, usiłuje osłonić dłonią twarz przed światłem;
umieszczony pośrodku Jan, pada na ziemię, odwracając się plecami do światła,
Jakub natomiast, z lewej strony, upada na wznak. Spadają oni ze szczytu,
przerażeni i oślepieni niezwykłą wizją. Przemienienie jest więc również
udziałem apostołów, którzy doznali łaski ujrzenia Przemienionego.
Przemienienie powinno być postrzegane jako objawienie Trójcy
Świętej: Syn ukazuje się w swojej chwalebnej istoty, Ojciec w głosie płynącym z
nieba, Duch Święty natomiast w postacu obłoku, który daje poznanie i udział w
chwale Boga.
Wizja na Taborze to
objawienie boskiej natury Chrystusa, zapowiedź Jego zmartwychwstania oraz
przyszłego przemienienia całej ludzkości. Według podania biblijnego, Jezus
rozmawia z Mojżeszem i Eliaszem, mówi im o swojej Męce, o dziele zbawienia
świata. Ikona Przemieniania jawi się wobec tego jako preludium do Ikony Paruzji
Ikona Bożego Narodzenia
On to dla nas ludzi i dla naszego zbawienia zstąpił z nieba.
I za sprawą Ducha Świętego
przyjął ciało z Maryi Dziewicy i stał się człowiekiem.
I za sprawą Ducha Świętego
przyjął ciało z Maryi Dziewicy i stał się człowiekiem.
W umniejszeniu Chrystusa, który przyjął na siebie pokorę
pieluszek i trudnego położenia, zawarta jest niezwykła tajemnica ocalenia
rodzaju ludzkiego. Ikona Narodzenia Chrystusa to wizja nieprzemijającej chwały,
mówią o tym wszystkie jej zasadnicze cechy, cała kompozycja.
Na ikonach Bożego Narodzenia grota betlejemska przedstawiana
jest zwykle jak najprościej, bez znaczenia jakichkolwiek szczegółów, bez
wprowadzania jakiegokolwiek światła. Wyobraża się ją w postaci niczym nie
rozjaśnionej, ciemnej niszy umiejscowionej gdzieś w srogim krajobrazie
skalistego wzgórza. Ta mroczna przestrzeń bardziej przypomina grób niż tradycyjny
żłobek, a mocno owinięte w pieluszki dziecko przywodzi na myśl zmarłego.
Poniżej groty przedstawia się leżącą na posłaniu w kolorze królewskiej purpury Marię. Co
ciekawe, wykonuje ona gest dotykania dłonią policzka, który powraca w scenie
Ukrzyżowania. Zarówno ruch ten jak i podobieństwo groty do sarkofagu stanowią zapowiedź
przyszłej Paschy. Ikona Bożego Narodzenia uświadamia odbiorcy, że nie można
wejść w misterium narodzin i życia Chrystusa, omijając tajemnicę śmierci.
Właśnie ona pomaga pojąć sens Bożego Dzieła.
Subskrybuj:
Posty (Atom)